აგარაკებსა და კერძო სახლებში მღრღნელების (თაგვებისა და ვირთხების) გამოჩენა სერიოზული პრობლემაა. ისინი არა მხოლოდ აზიანებენ მოსავალს, სარდაფებსა და გაყვანილობას, არამედ სხვადასხვა საშიში ინფექციის გადამტანებიც არიან. ბევრი დიასახლისი ერიდება ეზოში ქიმიური საწამლავების დაყრას, რადგან ეს საფრთხეს უქმნის შინაურ ცხოველებსა და ბავშვებს.
საბედნიეროდ, ბუნებამ თავად შექმნა უსაფრთხო და საოცრად ეფექტური იარაღი მღრღნელების წინააღმდეგ. არსებობს ერთი კონკრეტული მცენარე, რომლის სურნელიც ვირთხებისა და თაგვებისთვის ნამდვილი კოშმარია - ეს არის შავი ანწლი (Sambucus nigra), ისევე როგორც მძაფრი არომატის მქონე პიტნა და აბზინდა. თუმცა, ხალხურ მედიცინასა და აგრონომიაში ყველაზე ძლიერ რეპელენტად მაინც კატაპიტნა (Nepeta) და სპეციფიკური ბალახი - ვირთხაგუდა (Cynoglossum) მიიჩნევა.
გთავაზობთ მცენარეებს, რომლებიც თქვენს ეზოს მღრღნელებისგან საიმედოდ დაიცავს:
საშემოდგომო ნიორის დარგვისთვის სექტემბრის ბოლო და ოქტომბერი საუკეთესო პერიოდია. იმისათვის, რომ გაზაფხულზე ნიორმა სწრაფი ზრდა დაიწყოს, ხოლო ზაფხულში მსხვილი, ჯანსაღი და გიგანტური თავები გამოისხას, მხოლოდ ხარისხიანი საპლანტაციო მასალა საკმარისი არ არის.
მთავარი საიდუმლო იმაში მდგომარეობს, თუ რას ჩავყრით უშუალოდ სარგავ ორმოებში (ან კვლევებში) ნიორის კბილების ჩარგვამდე. სწორად შერჩეული კვება მცენარეს ზამთრის ყინვების გადატანასა და ძლიერი ფესვთა სისტემის განვითარებაში ეხმარება.
გთავაზობთ პრაქტიკულ გზამკვლევს, თუ რა უნდა დაამატოთ ორმოებში საშემოდგომო ნივრის დარგვისას:
შემოდგომის დადგომასთან ერთად მებაღეები აქტიურად იწყებენ კენკროვანი ბუჩქების, განსაკუთრებით კი შავი და წითელი მოცხარის მომზადებას ზამთრისთვის. ხალხურ მეთოდებში გავრცელებულია აზრი, რომ კარტოფილის ნათალი მოცხარისთვის საუკეთესო ორგანული სასუქია, რადგან ის დიდი რაოდენობით სახამებელსა და კალიუმს შეიცავს - ნივთიერებებს, რომლებიც კენკრის გამსხვილებასა და სიტკბოს უზრუნველყოფს.
თუმცა, ნათლის უბრალოდ ბუჩქის ძირში ჩაყრამ შესაძლოა სარგებლის ნაცვლად მცენარე დაავადებებისა და მავნებლების ბუდედ აქციოს.
გთავაზობთ გზამკვლევს, თუ როგორ გამოიყენოთ კარტოფილის ნათალი სწორად და თავიდან აიცილოთ სავალალო შეცდომები:
სექტემბერი სტაფილოს მოსავლის საბოლოო ჩამოყალიბებისთვის გადამწყვეტი თვეა. ბევრი მებაღე ამ დროს შეცდომას უშვებს - ფიქრობს, რომ რაკი მოსავლის აღებამდე ცოტა დრო დარჩა, მცენარეს მოვლა აღარ სჭირდება. სინამდვილეში, სწორედ პირველ შემოდგომის კვირებში მიმდინარეობს ძირხვენას აქტიური გამსხვილება და მასში შაქრისა თუ ვიტამინების დაგროვება.
თუ შეამჩნიეთ, რომ სტაფილო ჯერ კიდევ წვრილია, სწორად დაგეგმილი მორწყვა, გამოხშირვა და გამოკვება დაგეხმარებათ, რომ მოსავლის აღებამდე ძირხვენამ ზომა და წონა საგრძნობლად მოიმატოს.
გთავაზობთ მარტივ გზამკვლევს სექტემბერში სტაფილოს მოვლისთვის:
შემოდგომაზე, უხვი მოსავლის პარალელურად, ბაღში ხშირად ჩნდება დიდი რაოდენობით ჩამოცვენილი და დამპალი ვაშლი. მებაღეების უმეტესობას ეზარება მათი აკრეფა და ხის ქვეშ ტოვებს, რაც უდიდესი შეცდომაა.
დამპალი ვაშლი სოკოვანი დაავადებების (განსაკუთრებით ნაყოფის სიდამპლის - მონილიოზის) და მავნებელი მწერების ბუდეა. გაზაფხულზე ეს ინფექცია ხელახლა გადავა ჯანსაღ ხეებზე.
გთავაზობთ გზამკვლევს, თუ როგორ მოაცილოთ ჩამოცვენილი ვაშლი ხეებს და გამოიყენოთ ის ბაღის სასარგებლოდ:
სავარგულებიდან მოსავლის აღების შემდეგ ნიადაგი ხშირად გამოფიტული, გამოშრობილი და მავნებლებისგან დაუცველი რჩება. იმისათვის, რომ მომავალ წელს უხვი მოსავალი მივიღოთ, ნიადაგს აღდგენა და დასვენება სჭირდება. ამისთვის საუკეთესო, ეკოლოგიური და იაფი საშუალება სიდერატების (მწვანე სასუქის) დათესვაა.
სექტემბერი იდეალური დროა სწრაფზარდი სიდერატების დასათესად. ისინი არა მხოლოდ ამდიდრებენ ნიადაგს აზოტითა და ორგანული ნივთიერებებით, არამედ აფხვიერებენ მას და ებრძვიან მავნებლებსა თუ დაავადებებს.
გთავაზობთ მარტივ გზამკვლევს, თუ რომელი სიდერატი უნდა შეარჩიოთ კარტოფილისა და პომიდვრის ნაკვეთისთვის:
ხშირად მებაღეები ჩივიან, რომ მიუხედავად ინტენსიური განოყიერებისა, ვარდები მაინც არ ყვავის ან მხოლოდ მწვანე მასას იზრდის. პრობლემა ხშირად არა სასუქის ნაკლებობაში, არამედ მის არასწორ გამოყენებასა და მოვლის სხვა დეტალებშია.
მიჰყევით ამ გზამკვლევს, რათა გაიგოთ, რატომ „ზარმაცობენ“ თქვენი ვარდები და როგორ გამოასწოროთ ეს:
პომიდვრის მოყვანისას ბაღში ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული პრობლემა ფოთლების გაყვითლებაა. ეს პროცესი ხშირად მცენარის დასუსტებასა და მოსავლის შემცირებას იწვევს. იმისათვის, რომ დროულად დაეხმაროთ მცენარეს, საჭიროა ზუსტად დაადგინოთ მიზეზი და იმოქმედოთ ინსტრუქციის მიხედვით.
მცენარეებზე ზრუნვა მხოლოდ მორწყვასა და სასუქის შეტანას არ გულისხმობს. ერთ-ერთი ყველაზე ეფექტური, ბუნებრივი და აპრობირებული აგროტექნიკური მეთოდი, რომელიც ბაღსა თუ ბოსტანს მოსავლიანობას უზრუნველყოფს, ნიადაგის მულჩირებაა.
მულჩირება ნიშნავს ნიადაგის ზედაპირის დაფარვას სხვადასხვა ორგანული ან არაორგანული მასალით (მულჩით). ბუნებაში ეს პროცესი თვითნებურად ხდება - ტყეში მიწა ყოველთვის დაფარულია ჩამოცვენილი ფოთლებით, წიწვებითა და ბალახით.
გაიგეთ, რატომ არის ეს პროცედურა აუცილებელი თქვენი ნაკვეთისთვის და როგორ შევარჩიოთ სწორი მასალა.
ქალაქში ცხოვრება იმას არ ნიშნავს, რომ საკუთარი ხელით მოყვანილი, ეკოლოგიურად სუფთა პროდუქტის გემოზე უარი თქვათ. პატარა აივანიც კი საკმარისია იმისათვის, რომ მოიწყოთ მინი-ბოსტანი, საიდანაც ყოველდღიურად ახალ, არომატულ მწვანილსა და ბოსტნეულს მოკრეფთ.
ქოთნებში მცენარეების მოშენება მარტივი, სასიამოვნო და ესთეტიკური ჰობია. მთავარია იცოდეთ, რომელი კულტურები ეგუებიან ქოთნის პირობებს ყველაზე კარგად და როგორ მოუაროთ მათ სწორად.
გახვრეტილი ან გაბზარული სათლის დანახვაზე ბევრი მას პირდაპირ სანაგვე ურნაში უშვებს. თუმცა, გამოცდილმა მებაღეებმა იციან, რომ ეზოსა და ბოსტანში ჭურჭლის ჰერმეტულობა იშვიათად არის საჭირო - აი, დრენაჟი და ჰაერის ცირკულაცია კი მუდმივად აუცილებელია.
გთავაზობთ 5 ეფექტურ გზას, თუ როგორ აქციოთ „გაფუჭებული“ ჭურჭელი უფასო, პრაქტიკულ დამხმარედ:
შემოდგომის დადგომასთან ერთად მებაღეების უმეტესობა ასრულებს სეზონს, ასუფთავებს კვლებს და ამზადებს მიწას გამოზამთრებისთვის. თუმცა, გამოცდილმა მებაღეებმა იციან, რომ შემოდგომა იდეალური დროა ზოგიერთი კულტურის დასათესად.
ზამთრის წინ დათესვა საშუალებას გაძლევთ, გაზაფხულზე 2-3 კვირით ადრე მიიღოთ ნატურალური ვიტამინების პირველი მოსავალი, სანამ გაზაფხულზე დათესილი ბოსტნეული გაღივებას დაიწყებს. გარდა ამისა, ასეთი მცენარეები უფრო მტკიცე, გაკაჟებული იზრდება და ნაკლებად ავადდება.
გთავაზობთ იმ ბოსტნეულისა და მწვანილის სიას, რომელთა დათესვაც რეკომენდებულია შემოდგომაზე:
ზაფხული ვარდების აქტიური ყვავილობისა და სურნელების პერიოდია. იმისათვის, რომ ბუჩქებმა უხვად, ხანგრძლივად იყვავილონ და მსხვილი, კაშკაშა კვირტები გამოიტანონ, მათ რეგულარული და სწორი გამოკვება სჭირდებათ. ზაფხულის პერიოდში მცენარის მოთხოვნილებები იცვლება, ამიტომ მნიშვნელოვანია ვიცოდეთ, რომელი სასუქები გამოიყენება ამ დროს.
გთავაზობთ რჩევებს, თუ რით და როგორ გამოვკვებოთ ვარდები ზაფხულში საუკეთესო შედეგის მისაღწევად:
ზაფხულის ცხელმა დღეებმა, მცხუნვარე მზემ და ხანგრძლივმა გვალვამ შესაძლოა თქვენი მწვანე, ხავერდოვანი გაზონი სრულიად გადაახმოს და ყავისფერ, სიცოცხლისუუნარო მინდორს დაამსგავსოს.
თუმცა, ნუ იჩქარებთ გაზონის სრულად გადახვნასა და ახლის დათესვას! ბალახის ჯიშების უმეტესობას აქვს უნიკალური თვისება - ძლიერი სიცხის დროს ისინი გადადიან ე.წ. „მიძინების“ რეჟიმში, რათა ფესვები გადაირჩინონ. სწორი მოვლითა და რეაბილიტაციით, ყავისფერი გაზონი შესაძლებელია კვლავ გამწვანდეს.
გთავაზობთ ექსპერტების მიერ შემუშავებულ 4-ნაბიჯიან გეგმას გაზონის სიცოცხლის დასაბრუნებლად:
პიტნა ერთ-ერთი ყველაზე სურნელოვანი და ადვილად გასაზრდელი მცენარეა. ის იდეალურად ეგუება ქოთანში ცხოვრებას, მეტიც, გამოცდილი მებაღეები გვირჩევენ, რომ პიტნა მხოლოდ ქოთანში მოვიყვანოთ, რადგან ღია გრუნტში (ბაღში) დარგვისას ის ფესვებით ძალიან სწრაფად ვრცელდება და სხვა მცენარეებს ავიწროებს.
ქოთნის პიტნა მთელი წლის განმავლობაში გაგახარებთ ნორჩი, არომატული ფოთლებით ჩაის, ლიმონათისა თუ კერძებისთვის.
აგვისტო აგარაკზე მხოლოდ მოსავლის აღების დრო არ არის - ეს არის გადამწყვეტი თვე, როდესაც საფუძველი ეყრება მომავალი წლის მოსავალს და ბაღი მზადდება შემოდგომა-ზამთრის სეზონისთვის. იმისათვის, რომ ნიადაგმა ენერგია აღიდგინოს, ხოლო მცენარეებმა ზამთარს გაუძლონ, აგვისტოს ბოლომდე 5 მნიშვნელოვანი საქმის გაკეთება უნდა მოასწროთ:
ზაფხულის პიკზე, როდესაც ტემპერატურა რეკორდულ მაჩვენებლებს აღწევს, ბაღში ყველაზე მეტად ახალგაზრდა, ახლად დარგული ნერგები და ხეები ზარალდებიან. მათ ჯერ კიდევ არ აქვთ საკმარისად ღრმა და განვითარებული ფესვთა სისტემა, რათა ნიადაგის ქვედა ფენებიდან ტენი დამოუკიდებლად მოიპოვონ.
თუ ახალგაზრდა ხეებს ზაფხულში სწორად არ დავეხმარებით, მათ შესაძლოა ფოთლები დასცვივდეთ, ხმობა დაიწყონ ან ზამთრის ყინვებს სუსტი ორგანიზმით შეხვდნენ.
გთავაზობთ მებაღეების გამოცდილ საიდუმლოებებსა და ოქროს წესებს, თუ როგორ გადავარჩინოთ ახალგაზრდა ხეები ზაფხულის სიცხეში:
ბოსტანში სარეველებთან ბრძოლა ყოველი მებაღის ყოველდღიური და საკმაოდ დამღლელი საქმეა. უმეტესობა მათ სანაგვეზე ყრის ან წვავს, თუმცა ცოტამ თუ იცის, რომ ეს „მავნე“ მცენარეები ვიტამინების, მიკროელემენტებისა და აზოტის ნამდვილი საბადოა.
სარეველებისგან შესაძლებელია უფასო, ეკოლოგიურად სუფთა და საოცრად ეფექტური ორგანული სასუქის დამზადება, რომელიც ნიადაგს გაამდიდრებს და მცენარეების ზრდას დააჩქარებს.
გთავაზობთ სარეველების სასარგებლოდ გამოყენების 3 საუკეთესო მეთოდს:
ზაფხულის ცხელ დღეებში ბოსტნის მოვლაში ყველაზე კრიტიკული და მნიშვნელოვანი პროცესი მორწყვაა. ერთი შეხედვით, წყლის დასხმაში რთული არაფერია, თუმცა არასწორად შერჩეულმა დრომ, წყლის ტემპერატურამ ან ტექნიკამ შეიძლება მცენარეს სარგებლის ნაცვლად უზარმაზარი ზიანი მიაყენოს და მოსავალი სრულად გააფუჭოს.
გთავაზობთ გზამკვლევს, თუ როგორ აირიდოთ თავიდან გავრცელებული შეცდომები და როგორ მორწყოთ ბოსტანი სწორად.
მებაღეობაში არსებობს მცდარი შეხედულება, თითქოს ხილის ხეები მხოლოდ ადრე გაზაფხულზე ან გვიან შემოდგომაზე უნდა გაისხლას. სინამდვილეში, საზაფხულო გასხვლა (მწვანე ოპერაციები) ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი პროცედურაა მსხვილი, ტკბილი და ჯანსაღი მოსავლის მისაღებად.
ზაფხულში ხე მთელ ენერგიასა და საკვებ ნივთიერებებს მერქნისა და ფოთლების ზრდაზე ხარჯავს. თუ ამ პროცესს არ ვაკონტროლებთ, ნაყოფი წვრილი, უგემური და დაუცველი დარჩება.
გთავაზობთ მარტივ გზამკვლევს, თუ რომელი ტოტები უნდა მოვაცილოთ ხეს ზაფხულში და რატომ.
