როგორ მუშაობს 2026 წლის ახალი რეგულაციები მიუსაფარ ძაღლებზე და როგორ დავიცვათ ისინი გაუჩინარებისგან
როგორ განისაზღვრება ცხოველის სტატუსი
კანონით გამოიყო ორი მთავარი კატეგორია:
- მიუსაფარი ცხოველი: რომელიც იმყოფება ქუჩაში მფლობელის გარეშე.
- მიკედლებული ცხოველი: მიუსაფარი ძაღლი, რომელზეც ზრუნავს კონკრეტული პირი (მიმკედლებელი).
როგორ ხდება პოპულაციის მართვა (CNVR მეთოდი)
სახელმწიფო გადავიდა ჰუმანური მართვის მოდელზე, რაც გულისხმობს:
დაჭერა და სტერილიზაცია: მუნიციპალური სამსახურები ვალდებულნი არიან ცხოველი გადაიყვანონ თავშესაფარში, ჩაუტარონ სტერილიზაცია/კასტრაცია და ვაქცინაცია.
იდენტიფიკაცია: ყოველ ასეთ ძაღლს ყურზე უკეთდება სპეციალური ნიშანი (ტაგი) ან ეპლანტება მიკროჩიპი, რაც მის ისტორიაზე წვდომას იძლევა.
დაბრუნება: თუ ცხოველი არ არის აგრესიული, ის ბრუნდება თავდაპირველ საცხოვრებელ გარემოში.
როგორ გავხდეთ „მიმკედლებელი“
თუ თქვენს სადარბაზოსთან ან ეზოში ცხოვრობს ძაღლი, რომელსაც უვლით, თქვენ ოფიციალურად შეგიძლიათ გახდეთ მისი მიმკედლებელი:
- უნდა დაარეგისტრიროთ ცხოველი თქვენს სახელზე, როგორც მიმკედლებელზე.
- თქვენ გეკისრებათ ვალდებულება, რომ ცხოველს ყოველწლიურად ჩაუტაროთ ცოფის საწინააღმდეგო აცრა.
- თქვენ გაქვთ უფლება, დაიცვათ ეს ცხოველი გაყვანისგან, თუ ის საფრთხეს არ წარმოადგენს.
სად იკრძალება ძაღლების დაბრუნება
ახალი რეგულაციით, სტერილიზებული ძაღლების დაბრუნება აკრძალულია შემდეგ ტერიტორიებზე:
- საბავშვო ბაღებისა და სკოლების ეზოებში;
- საბავშვო მოედნებზე;
- სამედიცინო დაწესებულებების ტერიტორიაზე.
როგორ ისჯება ცხოველის მიტოვება
კანონი მკაცრდება მათ მიმართ, ვინც ცხოველს ქუჩაში ტოვებს. შინაური ბინადარი ცხოველის მიტოვება 2026 წლიდან ითვლება სამართალდარღვევად და ითვალისწინებს ჯარიმას 1,500 ლარამდე. ეს რეგულაცია მიზნად ისახავს ქუჩაში მიუსაფარი ძაღლების რაოდენობის ზრდის შეჩერებას.
რა ბედი ეწევათ აგრესიულ ცხოველებს
თუ დადგინდა, რომ მიუსაფარი ძაღლი არის აგრესიული და საფრთხეს უქმნის ადამიანის სიცოცხლეს, ის გადაჰყავთ მუნიციპალურ თავშესაფარში მუდმივ მეთვალყურეობაზე.
ევთანაზია (დაძინება) დასაშვებია მხოლოდ უკიდურეს შემთხვევაში — განუკურნებელი სენის ან დაუძლეველი აგრესიის დროს, რაც სპეციალური კომისიის მიერ დასტურდება.
რა ხდება გორის თავშესაფარში?
ეს საკითხი ბოლო დღეებში მართლაც მწვავე განხილვის თემაა.
სოციალურ ქსელებში გავრცელდა კადრები, სადაც ჩანს გორის მუნიციპალური თავშესაფრის თავზე ამავალი კვამლი. ცხოველთა დამცველები (მათ შორის თამაზ ელიზბარაშვილი) აცხადებდნენ, რომ ღამით თავშესაფარში ძაღლდამჭერი მანქანები შევიდნენ, რის შემდეგაც კრემატორიუმი ჩაირთო და „დამწვარი ხორცის სუნი“ იდგა.
ოფიციალური პასუხი:
შიდა ქართლის ინტერმუნიციპალური სააგენტო უარყოფს ძაღლების დაწვის ფაქტს. მათი განმარტებით, კრემატორიუმი (ინსინერატორი) გამოიყენება მხოლოდ სამედიცინო ნარჩენების (ოპერაციის შემდგომი მასალა) ან ბუნებრივი სიკვდილით მკვდარი ცხოველების დასაწვავად.
სურსათის ეროვნული სააგენტო აცხადებს, რომ ძაღლები გადაჰყავთ მხოლოდ ვეტერინარული მანიპულაციებისთვის (სტერილიზაცია, ვაქცინაცია, ჩიპირება) და ინფორმაცია „დაძინების“ შესახებ სიმართლეს არ შეესაბამება.
რატომ არ აბრუნებენ ძაღლებს?
სააგენტოს განმარტებით, ბევრი ძაღლი აყვანილია „აკრძალული ზონებიდან“ (სკოლები, ბაღები, საავადმყოფოები), სადაც ახალი კანონით (დადგენილება №412) მათი დაბრუნება აღარ შეიძლება. ასეთ ძაღლებს სხვა, „უსაფრთხო“ ლოკაციებზე უშვებენ, რაც ხშირად ხდება გაუჩინარების განცდის მიზეზი.
როგორ უნდა მოიქცეთ მიუსაფარი ძაღლების დასაცავად?
თუ გსურთ, რომ თქვენს ეზოში მცხოვრები ძაღლი დაცული იყოს გაუჩინარებისგან, მიჰყევით ამ ნაბიჯებს:
1. მიანიჭეთ „მიმკედლებლის“ სტატუსი ეს არის ყველაზე მძლავრი სამართლებრივი ბერკეტი. დაარეგისტრირეთ ცხოველი თქვენს სახელზე, როგორც მიმკედლებელზე. კანონით, მიმკედლებელს აქვს უფლება, იცოდეს ცხოველის ადგილსამყოფელი და მოითხოვოს მისი დაბრუნება.
2. მოითხოვეთ ოფიციალური დოკუმენტაცია თუ ძაღლდამჭერი სამსახური აიყვანს ძაღლს თქვენს თვალწინ:
- გადაუღეთ ფოტო/ვიდეო მანქანის ნომერს და თანამშრომლებს.
- ჰკითხეთ, რომელ თავშესაფარში გადაჰყავთ ცხოველი.
- მოითხოვეთ აქტი ცხოველის გაყვანის შესახებ (თქვენ გაქვთ ამის უფლება, როგორც დაინტერესებულ პირს).
3. გამოიყენეთ სეს-ის ახალი დაპირება სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ საჯაროდ განაცხადა, რომ ნებისმიერი გადაყვანილი ძაღლის შესახებ ინფორმაციას წინასწარ გამოაქვეყნებენ საკომუნიკაციო არხებზე. ადევნეთ თვალი მათ გვერდებს და თუ თქვენი უბნის ძაღლი სიაშია, წინასწარ დაუკავშირდით მათ.
4. ჩიპირება და საყელური თუ ძაღლს უკვე აქვს ტაგი, ეს კარგია, მაგრამ დამატებითი დაცვისთვის შეგიძლიათ გაუკეთოთ მკაფიო საყელური თქვენი საკონტაქტო ნომრით. ეს ზრდის შანსს, რომ თავშესაფარში თქვენთან დაკავშირებას შეეცდებიან.
5. კოლექტიური ზედამხედველობა შექმენით სამეზობლო ჯგუფები (Messenger/WhatsApp). თუ ვინმე შეამჩნევს ძაღლდამჭერ მანქანას, დაუყოვნებლივ შეატყობინეთ სხვებს. საჯაროობა და ბევრი მოწმის არსებობა საუკეთესო პრევენციაა გადაცდომების წინააღმდეგ.